سیاست با عینک آرزو

در سال‌های اخیر، چندین گفت‌وگوی پیش‌بینی‌محور با صادق زیباکلام در روزنامه «شرق» انجام داده‌ام که بخش درخورتوجهی از آنها محقق نشده است. همین تکرار، این پرسش جدی را در میان برخی چهره‌های سیاسی و مخاطبان «شرق» ایجاد کرده که منشأ این پیش‌بینی‌های نادرست از سوی یک کنشگر سیاسی مانند او چیست؟ در سال‌های اخیر، چندین گفت‌وگوی پیش‌بینی‌محور با صادق زیباکلام در روزنامه «شرق» انجام داده‌ام که بخش درخورتوجهی از آنها محقق نشده است. همین تکرار، این پرسش جدی را در میان برخی چهره‌های سیاسی و مخاطبان «شرق» ایجاد کرده که منشأ این پیش‌بینی‌های نادرست از سوی یک کنشگر سیاسی مانند او چیست؟ با توجه به نوشته‌ها و گفته‌های صادق زیباکلام و مصاحبه‌های متعددی که با او داشته‌ام، به این نتیجه رسیده‌ام که او بیش از آنکه یک «تحلیلگر پیش‌بینی‌‌کننده» به معنای کلاسیک باشد، یک کنشگر فکریِ هنجاری است؛ یعنی تحلیل‌هایش، نه از جنس پیش‌بینی سرد مبتنی بر داده، بلکه از جنس بیان صریح باورهای نظری و اخلاقی اوست. زیباکلام آگاهانه ساده‌گویی می‌کند، اما ساده‌دل نیست و درعین‌حال عامدانه در معرض خطا می‌ایستد تا گفت‌وگو را زنده نگه دارد. خطای او بیشتر ناشی از ثبات بیش از حد در چارچوب فکری لیبرال و اصلاح‌گرایانه‌اش است، نه مانور پنهان سیاسی، بنابراین باید گفت که صادق زیباکلام پیچیده نیست، اما مانند اسمش صادقانه هزینه «صراحت» را می‌پردازد؛ حتی وقتی واقعیت، برخلاف امید او حرکت می‌کند. پس از انتشار آخرین مصاحبه پیش‌بینی‌محور صادق زیباکلام در روزنامه «شرق» و با بروز اعتراضات دی‌ماه که تحولات بی‌سابقه‌ای را در واپسین ماه‌های سال ۱۴۰4 رقم زد، پرسشی جدی‌تری شکل گرفت که اکنون زیباکلام چه پاسخی برای پیش‌بینی‌های نادرست خود دارد؟ به‌همین‌دلیل، بار دیگر با او به گفت‌وگو نشسته‌ایم تا ارزیابی دقیق و شخصی‌اش را درباره این پیش‌بینی‌ها و تحولات اخیر جویا شویم. مشروح این گپ‌وگفت را در ادامه می‌خوانید.