خطا در بارگذاری تصویر
سالها پس از تشکیل گروه موسوم به 53 نفر و در حالی که گروهی از جوانان چپگرا با واردشدن به مبارزات مسلحانه وارد فاز تازهای از مبارزه با رژیم شاه شده بودند، بیژن جزنی در «تئوری جمعبندی مبارزات 30ساله اخیر در ایران»، در مورد ارانی و گروهش نوشت: «سرانجام در سال 1310 حزب کمونیست و اصولا داشتن مرام کمونیستی جرم شناخته شده و مورد تعقیب قرار گرفت. سازمانها و شبکههای محدود حزب کمونیست در داخل پراکنده شده و جز عدهای مهاجر از آن باقی نماند. پیام حیدرقزوینی: سال‌ها پس از تشکیل گروه موسوم به 53 نفر و در حالی که گروهی از جوانان چپ‌گرا با واردشدن به مبارزات مسلحانه وارد فاز تازه‌ای از مبارزه با رژیم شاه شده‌ بودند، بیژن جزنی در «تئوری جمع‌بندی مبارزات 30‌ساله اخیر در ایران»، در مورد ارانی و گروهش نوشت: «سرانجام در سال 1310 حزب کمونیست و اصولا داشتن مرام کمونیستی جرم شناخته شده و مورد تعقیب قرار گرفت. سازمان‌ها و شبکه‌های محدود حزب کمونیست در داخل پراکنده شده و جز عده‌ای مهاجر از آن باقی نماند. عده‌ای از فعالان حزب، محاکمه و زندانی شدند. هیستری ضدکمونیستی بالا گرفت. مناسبات ایران و شوروی رو به تیرگی می‌رفت، ولی ضرورت اقتصادی باعث ادامه و حتی گسترش این مناسبات در سال‌های بعدی شد. به این ترتیب خلق فاقد هرگونه سازمان پیشرو گردید. در نیمه سال بعد که عده‌ای از محصلین اعزامی به خارج، به ایران بازگشتند، تمایلات مارکسیستی در بین آنها شیوع یافت و سرانجام در میان همین محصلین بود که یک محفل مارکسیستی برای آموزش مارکسیسم و نه دست‌زدن به مبارزه با دیکتاتوری تشکیل شد. تقی ارانی مؤسس و گرداننده این محفل بود که در سال 1316 از جانب پلیس لو رفته و اعضای آن بازداشت شدند. گروه 53 نفر در هنگام بازداشت در مراحل ابتدایی کار خود قرار داشت. اعضای آن شناخت درستی از جامعه خود و تجاربی از جنبش رهایی‌بخش و مبارزه در شرایط سخت نداشتند».