جام‌جم

آبادی‌هایی مؤثر در روند تاریخ و فرهنگ و تمدن ایران، چه پیش و چه پس از اسلام، پرشمار بودند، اما از بامداد اسلام، برآمدن علمای بزرگ دینی (یا به قول خاقانی:) شیرمردان خدایی در قم شگفت‌آور و رشک‌انگیز است.